|
KAVAL
İçi boş boru gibi
ahşap ya da metalden yapılır. Önde yedi, arkada bir deliği bulunur.
Üflemeli bir çalgıdır. Üfleme deliğinden dil takılarak ses elde
edilir. Bu dil nedeniyle adı
dillikaval
olarak bilinir. Dilli kavallara halk dilinde
çobankavalı
da denilmektedir. Dili olmayan ve içi tam boru gibi boş olan
kavallara da
dilsizkaval
denir.
Üflemeli çalgıların
ney, mey, duduk, zurna, panflüt,
klarinet, tulum
gibi farklılıklar
gösteren türleri, farklı amaçlar için günümüzde kullanılmaktadır.
Kavalın sesi yanık, duyguludur. Çoğunlukla çobanlar
kullanır ve çobanın kaval çalarak, koyunları suya indirme öyküsü
nerdeyse herkes tarafından bilinir.
Kaval
doğu kültürlerinin çalgısıdır, batı müziğinde yoktur. Batı müziği
çok seslidir. Çok sesli orkestra içinde, tek sesli olan kavala yer
yoktur. Kavalın batı müziğindeki yol arkadaşı, okullarda
çocukların müzik dersinde çokça kullandıkları
"blokflüt"tür.
Blok flüt gibi yine batı müziğinin üflemeli çalgısı olan, ama yan
flüt olarak bilinen "flüt"tür.
Batı müziği
içinde kullanılan blokflüt de yetersizdir. Çünkü piyanonun tüm
seslerine uyum sağlayamamaktadır. Bu konuda dillikaval
alanında olumlu olan gelişmeler vardır. Örneğin, piyanonun tüm
seslerini verebilecek sayıda olan, on iki kaval üretilmiş ve
orkestra için düzenlemelerde yer almıştır.
Her kavalın bir
adı vardır. Öndeki yedi deliğin ilk beşi ile arkadaki
tek delik kapatılarak alınan sesin, piyanodaki denk
sesin adı ile anılmaktadır. Buna
karar ses
denilmektedir. Her kavalın sesi ve boyu farklıdır.
Dilli kavalların bazılarının ( bende bulunanların ) adlarını,
seslerini
ve görüntülerini vereyim. Dilsiz kavalları yeni aldım ve
seslerini öğrenmeye yeni başladım. Bu nedenle seslerini de ilerde
ekleyebilirim.
|
